Έναν από τους σημαντικότερους συμμάχους του ετοιμάζεται να συναντήσει ο Πούτιν • Τι σηματοδοτεί το -ασυνήθιστα- μεγάλο ταξίδι στην Κίνα.
Για το ταξίδι του στην Κίνα, έναν από τους σημαντικότερους συμμάχους της Ρωσίας, ετοιμάζεται ο Βλαντιμίρ Πούτιν με την επίσκεψή του να έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή των διεθνών πρωτοβουλιών για την Ουκρανία.
Η τετραήμερη επίσκεψη του Πούτιν στην Κίνα ακολουθεί την ιστορική σύνοδο της Αλάσκας, όπου ο Ρώσος πρόεδρος και ο Αμερικανός ομόλογός του Ντόναλντ Τραμπ συζήτησαν για την διευθέτηση της ειρήνευσης του πολέμου, χωρίς όμως να επιτευχθεί αξιοσημείωτη πρόοδος.
Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, το οποίο αναμένεται να διαρκέσει σχεδόν μία εβδομάδα – ασυνήθιστα μεγάλη διάρκεια για τον Ρώσο ηγέτη – θα παραστεί στη σύνοδο κορυφής του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης, θα έχει συνομιλίες με τον Σι Τζινπίνγκ και θα παρακολουθήσει την στρατιωτική παρέλαση της Ημέρας της Νίκης στο Πεκίνο για τα 80 χρόνια από την ήττα της Ιαπωνίας στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, όπου ο Πούτιν αναμένεται να είναι ο κεντρικός προσκεκλημένος μαζί με τον Κιμ Γιονγκ Ουν της Βόρειας Κορέας και τους ηγέτες του Ιράν και της Κούβας.
Ουκρανία στο επίκεντρο
Σύμφωνα με τους αναλυτές, βασικό θέμα της ατζέντας θα είναι η ευθυγράμμιση των θέσεων του Πούτιν και του Σι στον πόλεμο στην Ουκρανία, εν μέσω των προσπαθειών των ΗΠΑ για τον τερματισμό των μαχών.
«Είναι μια σημαντική στιγμή για αυτούς να συζητήσουν για το πού οδεύει ο πόλεμος και πόσο πιθανό είναι να σταματήσει στο εγγύς μέλλον», δήλωσε στον Guardian ο Αλεξάντερ Γκαμπούεφ, διευθυντής του Κέντρου Carnegie Russia Eurasia.
Ο Γκαμπούεφ δήλωσε ότι η Μόσχα θέλει να μάθει αν μπορεί να περιμένει περαιτέρω βοήθεια από την Κίνα και πώς θα αντιδράσει το Πεκίνο εάν οι ΗΠΑ της ζητήσουν να ασκήσει πίεση στη Ρωσία για να τερματίσει τις μάχες.
«Οι δύο ηγέτες πρέπει να συγκρίνουν τις απόψεις τους και να βεβαιωθούν ότι βρίσκονται στην ίδια σελίδα. Αυτό είναι σημαντικό επειδή ο πόλεμος έχει γίνει ένας από τους κύριους πυλώνες της σχέσης τους», είπε.
Σανίδα σωτηρίας για τη Ρωσία η Κίνα
Η Κίνα έχει αναδειχθεί σε οικονομική σανίδα σωτηρίας για τη Ρωσία κατά τη διάρκεια του πολέμου στην Ουκρανία, και το Κίεβο έχει δηλώσει ολοένα και πιο ανοιχτά για αυτό που αποκαλεί άμεση βοήθεια της Κίνας στην πολεμική προσπάθεια της Μόσχας.
Το διμερές εμπόριο αυξήθηκε σε περισσότερα από 240 δισεκατομμύρια δολάρια πέρυσι, κατά δύο τρίτα υψηλότερα από ό,τι πριν από την εισβολή στην Ουκρανία το 2022. Το Πεκίνο είναι πλέον ο κορυφαίος αγοραστής ρωσικού πετρελαίου και άνθρακα και σύντομα θα ξεπεράσει την Ευρώπη ως η κύρια αγορά φυσικού αερίου της Μόσχας.
Η εξάρτηση της Ρωσίας από την Κίνα είναι απίθανο να εξαφανιστεί ακόμη και αν σταματήσουν οι εχθροπραξίες, δήλωσε ο Γκαμπούεφ. «Η Ρωσία θέλει να μάθει εάν η Κίνα θα αγοράσει περισσότερο πετρέλαιο και φυσικό αέριο μακροπρόθεσμα», είπε.
Ενώ το εμπόριο έφτασε σε επίπεδα ρεκόρ το 2024, έκτοτε έχει μειωθεί εν μέσω της πτώσης των ρωσικών εξαγωγών πετρελαίου προς την Κίνα, μια τάση που ο Πούτιν θα είναι πρόθυμος να αντιστρέψει στο Πεκίνο. Συγκεκριμένα, οι δύο πλευρές αναμένεται να συζητήσουν τον αγωγό φυσικού αερίου Power o Siberia 2 («Δύναμη της Σιβηρίας-2»), που έχει προταθεί εδώ και καιρό, και τα σχέδια επέκτασης της υπάρχουσας πετρελαϊκής σύνδεσης με την Κίνα.
Στρατιωτική συνεργασία
Οι συνομιλίες είναι επίσης πιθανό να θίξουν την εμβάθυνση της στρατιωτικής συνεργασίας μεταξύ Πεκίνου και Μόσχας, μια εξέλιξη που έχει ανησυχήσει τις δυτικές κυβερνήσεις.
Ενώ η Κίνα δεν παρέχει άμεση στρατιωτική βοήθεια, Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι το Πεκίνο έχει προμηθεύσει περίπου το 70% των εργαλειομηχανών και το 90% των ημιαγωγών που χρειάζεται η Ρωσία για την ανασυγκρότηση της πολεμικής της μηχανής. Σε αντάλλαγμα, πιστεύεται ότι η Κίνα λαμβάνει βοήθεια σε ευαίσθητες αμυντικές τεχνολογίες.
Η Κίνα ισχυρίζεται ότι είναι ουδέτερος μεσολαβητής στον πόλεμο στην Ουκρανία, αλλά οι δύο χώρες έχουν έρθει πιο κοντά από την έναρξη της εισβολής.
Η Ρωσία πρόσφατα πρότεινε το Πεκίνο να είναι μεταξύ των εγγυητών ασφαλείας της Ουκρανίας, αναβιώνοντας μια πρόταση που υπέβαλαν για πρώτη φορά Ρώσοι διαπραγματευτές κατά τη διάρκεια συνομιλιών στην Τουρκία την άνοιξη του 2022. Το Κίεβο είναι πιθανό να αντιμετωπίσει την ιδέα με σκεπτικισμό.
«Η Κίνα εξακολουθεί να έχει σαφή εικόνα των περιορισμένων προοπτικών για ειρήνη και δεν βλέπει λόγους να επιταχύνει τις συνομιλίες», δήλωσε ο Γκαμπούεφ.
«Γνωρίζουν ότι η Ρωσία και η Ουκρανία παραμένουν πολύ μακριά η μία από την άλλη. Κανείς δεν ζητά πραγματικά από την Κίνα να παρέμβει – και αυτό βολεύει το Πεκίνο, καθώς μπορεί να συνεχίσει με την απομίμηση διπλωματίας χωρίς να κάνει πολλά στην πραγματικότητα».